Жаңалықтар

МӘМС жарнасы неліктен жеке шотта жинақталмайды және емдеу құны төленген жарналардан әлдеқайда жоғары болған жағдайда жүйе қалай көмектеседі?

2010 жылы пайдалануға берілген қалалық емхана ғимаратына осы уақытқа дейін күрделі жөндеу жұмыстары жүргізілмеген болатын. Жылдар бойы ғимараттың шатыры тозып, жауын-шашын кезінде су ағу мәселесі туындаған.

Биыл бұл мәселе түбегейлі шешімін тауып, қалалық емхана толық күрделі жөндеуден өтуде. Қала тұрғындарына сапалы әрі қолжетімді медициналық қызмет көрсету мақсатында жүзеге асырылып жатқан жоба

Ұлытау облысының денсаулық сақтау басқармасы арқылы мемлекеттік инвестициялар есебінен қаржыландырылуда.

Жобаның бас мердігері – «Мұнай–Құрылыс» ЖШС. Бүгінде шатырды күрделі жөндеу жұмыстары толық аяқталды. Жалпы құрылыс-монтаж жұмыстары белгіленген кестеге сәйкес жүргізіліп, бүгінгі таңда жұмыстардың 90 пайызы орындалды.

Жаңартылған емхана тұрғындарға заманауи талаптарға сай, қауіпсіз әрі жайлы жағдайда медициналық қызмет көрсетуге мүмкіндік береді.

Қаладағы денсаулық сақтау саласын дамыту – біздің басым бағыттарымыздың бірі. Сондықтан жөндеу жұмыстарының сапалы әрі белгіленген мерзімде аяқталуы тұрақты бақылауда болады.

Ұлытау облысы денсаулық сақтау басқармасының «Сәтбаев қаласының емханасы» шаруашылық жүргізу құқығындағы мемлекеттік қазыналық кәсіпорны мына мекенжайда орналасқан кәсіпорын директорының бос лауазымына орналасуға конкурс жариялайды: мекен-жайы: Ұлытау облысы Сәтбаев қаласы, Абай көшесі 5 үй, пошталық индексі 101302,  телефон  , 8 (71063) 35924,                

Барлық конкурсқа қатысушыларға қойылатын жалпы біліктілік талаптары:

медицина саласында жоғары білімінің; "Қоғамдық денсаулық сақтау"/ "Денсаулық сақтау менеджменті" мамандықтары бойынша жоғары/бірінші біліктілік санатының болуы немесе экономика/қаржы және кредит/құқық/бизнес әкімшілендіру саласында екінші жоғары білімінің немесе "Қоғамдық денсаулық сақтау", "Денсаулық сақтау менеджменті", "Менеджмент" немесе "Медицина" (2011 жылға дейін ғылыми-педагогикалық магистратурада оқуын аяқтаған адамдар үшін)/ "Бизнес әкімшілендіру", "Іскерлік әкімшілендіру", "Экономика", "Қаржы және кредит" мамандықтары бойынша магистр дәрежесінің болуы немесе ғылыми дәрежесінің/ PhD докторы дәрежесінің болуы;       денсаулық сақтау саласында басшылық лауазымдарда кемінде 2 жыл еңбек өтілінің болуы;       не       экономика/қаржы және кредит/құқық/бизнес әкімшілендіру саласында жоғары білімінің және "Қоғамдық денсаулық сақтау" немесе "Денсаулық сақтау менеджменті" мамандықтары бойынша магистр дәрежесінің болуы; денсаулық сақтау саласында басшылық лауазымдарда кемінде 2 жыл еңбек өтілінің болуы.

 "Білуі керек: Қазақстан Республикасының Конституциясын, Қазақстан Республикасының Азаматтық кодексін, Қазақстан Республикасының Еңбек кодексін, Қазақстан Республикасының "Халық денсаулығы және денсаулық сақтау жүйесі туралы" Кодексін, Қазақстан Республикасының "Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы", "Қазақстан Республикасындағы тіл туралы" заңдарын, денсаулық сақтау мәселелеріне арналған нормативтік құқықтық актілерді, халық денсаулығы жағдайының статистикасын, халық денсаулығының жағдайын сипаттайтын өлшемдер мен көрсеткіштерді, медициналық қызметтер нарығының конъюнктурасын, отандық және шетелдік медицинаның ғылыми жетістіктерін, денсаулық сақтауды басқару жүйесі мен денсаулық сақтауды ұйымдастырудың теориялық негіздерін, халық үшін санитариялық ағартуды, гигиеналық тәрбиелеуді және салауатты өмір салтын насихаттауды ұйымдастыруды, адамның өмір сүру ортасының факторларын, денсаулық сақтау ұйымдарының жоспарлық-экономикалық және қаржылық қызметтерінің негіздерін, қызметкерлердің еңбекақысын төлеу жүйесінің негіздерін, еңбек заңнамасы, еңбекті қорғаудың, қауіпсіздік техникасының, өндірістік санитарияның және өрт қауіпсіздігінің ережелері мен нормаларын.

Конкурсқа мынадай тұлға қатыса алмайды:

1) он сегіз жасқа толмаған;

2) бұрын сыбайлас жемқорлық құқықбұзушылық жасаған;

3) Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген тәртіппен өтелмеген немесе алынбаған соттылығы бар;

4) Қазақстан Республикасының заңнамасында көзделген басқа да жағдайлар.

Лауазымдық міндеттері.

Денсаулық сақтау ұйымдарындағы өндірістік, шаруашылық және қаржы-экономикалық қызметтерді басқарады, қабылданған шешім, мүліктің сақталуы және тиімді пайдаланылуы, сондай-ақ оның қызметінің қаржылық-шаруашылық нәтижелері үшін толық жауап береді. Ұйым қызметінің саясатын, стратегиясын және оны іске асыру тетіктерін анықтайды. Мемлекеттік стандарттарға сай болуы үшін көрсетілетін диагностикалық, емдеу және профилактикалық көмектің тиімділігі мен сапасын арттыруға, көрсетілетін қызметтердің сапасы мен бәсекеге қабілеттілігін арттыруға бағытталған қызметкерлер жұмысын ұйымдастырудың нысаны мен әдістерін жаңадан енгізуді және қолданыстағыларын жетілдіруді қамтамасыз етеді. Ұйым қызметінде, сондай-ақ қаржылық-шаруашылық басқару үшін құқықтық құралдарды пайдалану, шарттық және қаржылық тәртіпті бекіту, әлеуметтік-еңбек қатынастарын реттеу мәселелеріне қатысты заңдылықты сақтауды қамтамасыз етеді. Қызметкерлерді жұмысқа қабылдау мен жұмыстан шығаруды жүзеге асырады. Жеке және заңды тұлғалармен шарт жасасады, мәміле жасайды. Өз құзырына қатысты мәселелер бойынша барлық қызметкерлер үшін міндетті өкімдер мен бұйрықтар шығарады. Конкурс «Мемлекеттік кәсіпорынның басшысын тағайындау және аттестаттау, сондай-ақ оның кандидатурасын келісу қағидаларын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрінің 2015 жылғы 2 ақпандағы №70 бұйрығына сәйкес жүргізіледі тағыда басқа.

Конкурс «Денсаулық сақтау саласындағы байқау кеңесі бар шаруашылық жүргізу құқығындағы мемлекеттік кәсіпорынның атқарушы органының немесе алқалы атқарушы органы басшысының функцияларын жеке-дара жүзеге асыратын басшының бос лауазымына конкурс өткізу қағидаларын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрінің 2020 жылғы 27 мамырдағы № ҚР ДСМ-58/2020 бұйрығына  және «Денсаулық сақтау қызметкерлерінің лауазымдарының Біліктілік сипаттамаларын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрінің м.а. 2009 жылғы 26 қарашадағы №791 бұйрығына сәйкес жүргізіледі.

Конкурсқа қатысу үшін үміткерлер келесі құжаттарды тапсыруы қажет:

1. Еркін формадағы қосымша.

2. Байланыс ақпараты бар түйіндеме.

3. Жеке басты куәландыратын құжаттың көшірмесі.

4. Білім және біліктілік туралы құжаттардың көшірмелері.

5. Еңбек кітапшасын растайтын құжаттың көшірмесі.

6. Соттылығының бар немесе жоқтығын растайтын анықтама.

7. Сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылық туралы мәліметтердің бар немесе жоқтығын растайтын анықтама.

8. Кәсіби білімін, жұмыс тәжірибесін, біліктілігін арттыруды, ғылыми дәрежесін, басқа да жетістіктерін (бар болса) растайтын өзге де құжаттар.

Құжаттар хабарландыруда көрсетілген мекенжай бойынша қолма-қол немесе пошта арқылы тапсырылуы тиіс.

Өтініш берушілер құжаттардың толық емес топтамасын немесе жалған мәліметтері бар құжаттарды ұсынған жағдайда конкурсқа қатысуға жіберілмейді.

Конкурсқа қатысу үшін қажетті құжаттар ресми бұқаралық ақпарат құралдарында  конкурс өткізу туралы хабарландыру жарияланған сәттен бастап, 15 күнтізбелік күн ішінде   Абай көшесі, 5 үйде орналасқан «Сәтбаев қаласының емханасы» ШЖҚ КМК 310 бөлмеге тапсырылуы тиіс. Қосымша ақпаратты 8 (71063) 3-59-24  анықтама телефоныарқылы алуға болады.                                                            .

Конкурсқа қатысуға жіберілген үміткерлер, әңгімелесуді бекітілген тәртіпте үш күнтізбелік күн ішінде денсаулық сақтау басқармасында  өтеді.

«Ұлытау облысының денсаулық сақтау басқармасы» ММ

Ұлытау облысы денсаулық сақтау басқармасының

«Сәтбаев қаласының емханасы» ШЖҚ КМК

Для участия в конкурсе кандидат представляет следующие документы:

1. Заявление на участие в конкурсе в произвольной форме.

2. Резюме с указанием контактных данных.

3. Копию документа, удостоверяющего личность.

4. Копии документов об образовании и квалификации.

5. Копию документа, подтверждающего трудовую деятельность.

6. Справку о наличии либо отсутствии судимости.

7. Справку о наличии либо отсутствии сведений о совершении коррупционного правонарушения.

8. Иные документы, подтверждающие профессиональные знания, опыт работы, повышение квалификации, наличие ученой степени и другие достижения (при наличии).

ҚАЗАҚСТАННЫҢ ЖАҢА КОНСТИТУЦИЯСЫ: 
Денсаулық сақтау саласындағы кепілдіктер

Малая Ю.А. 
Ұлытау облысы Сәтбаев қаласы емханасы профилактика бөлімшесінің меңгерушісі    
1 БӨЛІМ
Бөлім меңгерушісі ретінде мен күн сайын пациенттердің қандай сұрақтар мен қиындықтарға тап болатынын көремін. Көбінесе түсініспеушіліктер ақпараттың жетіспеушілігінен туындайды. Денсаулық сақтау жүйесі өзгеруде, жаңа құралдар енгізілуде. Менің басты мақсатым-сіздің заңды құқықтарыңыз, конституциялық кепілдіктеріңіз және медициналық көмекті мүмкіндігінше тез және тиімді алу жолдары туралы қарапайым және түсінікті тілде айтып беру.
Негізгі құқықтар мен медициналық көмектің екі пакетін қарастырайық.

Ең батысы -  Қазақстан Республикасы Конституциясының 29-бабында әрбір азаматтың денсаулығын қорғауға құқығы бар екені анық айтылған. Мемлекет өз міндеттемелерін медициналық қызмет көрсету жүйесі арқылы орындайды, ол қазір екі пакетке бөлінеді: ТМККК және МӘМС. 
Мұндағы айырмашылық неде екенін талдайық.

Бірінші пакет-ТМККК (тегін медициналық көмектің кепілдік берілген көлемі).
Бұл әр адамға, сақтандырылғанына немесе сақтандырылмағанына, жұмыс істейтініне немесе уақытша жұмыссыз болғанына қарамастан, қажет болатын негізгі көмек.

Бұған не кіреді?
Барлық шұғыл көмек: жедел жәрдем шақыру, жарақат пункттері, шұғыл операциялар. Егер өмірге қауіп төнсе, көмек дереу және тегін көрсетіледі. Әлеуметтік маңызды және созылмалы ауруларды емдеу, мысалы, қант диабеті, онкология, туберкулез, гипертония, сондай-ақ негізгі профилактикалық егулер кіреді.
ЖАЛҒАСЫ БАР
🇰🇿🇰🇿🇰🇿ҚАЗАҚСТАННЫҢ ЖАҢА КОНСТИТУЦИЯСЫ: 
Денсаулық сақтау саласындағы кепілдіктер

Малая Ю.А. 
Ұлытау облысы Сәтбаев қаласы емханасы профилактика бөлімшесінің меңгерушісі    
2 БӨЛІМ
Екінші пакет — МӘМС (міндетті әлеуметтік медициналық сақтандыру).
Бұл "сақтандырылған" мәртебесі барларға арналған пакет. Бұл сіздің мүмкіндіктеріңізді айтарлықтай кеңейтеді.

МӘМС есебінен Сіз мыналарды ала аласыз:
 * бейінді мамандардың жоспарлы кеңестері (кардиолог, невропатолог, эндокринолог және т.б.);
 * МРТ, КТ, ультрадыбыстық, ПЭТ зерттеулері сияқты қымбат зерттеулер;
 * Жоспарлы операциялар және толыққанды медициналық оңалту.
Сіздің мәртебеңізді тексеру өте жеңіл-мұны банктік қосымшалар, eGov немесе тікелей емхананың тіркеушісі арқылы жасауға болады.

Енді осы құқықтарды емхана қабырғаларында қалай дұрыс пайдалану керектігі туралы, яғни пациенттің маршруттауы деген не екенін талдаймыз. 
Көптеген пациенттер "Неліктен мен бірден бейінді маманға бара алмаймын, неге маған терапевт керек?» деп ренжиді.

Емхана нақты алгоритм бойынша жұмыс істейді және Сіздің басты адамыңыз — учаскелік дәрігер (немесе жалпы тәжірибелік дәрігер). Ол тек анықтама жазып қана қоймайды, ол сіздің денсаулығыңыздың навигаторы. Ол Сіздің жағдайыңызды бұтіндей көреді.  Сізге, мысалы, жүрек проблемасы болып көрінетін белгілер невралгияның немесе асқазан проблемаларының салдары болуы мүмкін. Нақ учаскелік дәрігер негізгі зерттеулерді тағайындайды және Сіздің қымбат уақытыңызды ысырап етпеу үші, Сізді қай бейінді маманға жіберу керектігін шешеді.

Алдын алу (профилактика) денсаулықтың негізі екенін бәріміз білеміз!
Мен Сіздің профилактика мен дәрі-дәрмектерге құқықтарыңыз туралы бөлек еске салғым келеді.
Мұнда скринингтертерге міндетті түрде тоқталу қажет. Мемлекет ауруларды ерте анықтау бағдарламаларына үлкен қаражат бөледі. Егер Сізді скринингке шақырса (сүт безі обырын, колоректальды обырды, жатыр мойны обырын, жүрек-қан тамырлары ауруларын, қант диабетін, глаукоманы анықтау үшін) — мұны назарсыз қалдырмаңыз. Бұл сіздің денсаулықты тегін тексеруге құқығыңыз, ол арқылы көптеген өмірді сақталады.
ЖАЛҒАСЫ БАР
🇰🇿🇰🇿🇰🇿ҚАЗАҚСТАННЫҢ ЖАҢА КОНСТИТУЦИЯСЫ: 
Денсаулық сақтау саласындағы кепілдіктер

Малая Ю.А. 
Ұлытау облысы Сәтбаев қаласы емханасы профилактика бөлімшесінің меңгерушісі    
3 БӨЛІМ
Амбулаториялық дәрі-дәрмек немесе АЛО дегеніміз не? Егер Сіз белгілі бір аурулар бойынша диспансерлік есепте болсаңыз, Сіздің тегін дәрі-дәрмектерді алуға құқығыңыз бар. Олар Сіздің дәрігеріңіздің рецепті бойынша емханадағы дәріханада беріледі.
Әрі қарай, біз инновациялар мен құқықтарды қорғау туралы сөйлесетін боламыз.

Медицина бір орында тұрмайды. Соңғы жылдардағы маңызды өзгерістердің ішіндегісі – бұл цифрландыруды күшейту. Сіздің барлық деректеріңіз электрондық денсаулық паспортында қауіпсіз сақталады және одан өз тағайындауларыңызды бақылай аласыз.

Сондай-ақ медицина қызметкерлерінің кәсіби жауапкершілігін сақтандыру жүйесі іске қосылды. Бұл пациентті де, дәрігерді де қорғау үшін, сондай-ақ кез-келген даулы жағдайларды өркениетті және ашық түрде шешіп, емдеудің жалпы сапасын жақсарту үшін жасалды.

Есіңізде болсын, Сізде ақпараттандырылған келісім алуға құқығыңыз бар. Сіз әрқашан диагнозыңызды білуге, Сізге қандай препараттар тағайындалатынын және не үшін тағайындалатынын түсінуге құқығыңыз бар. Қабылдауда сұрақтар қоюға қымсынбаңыз!

Қорытындылай келе, мен мынаны айтқым келеді. Біз - медицина мамандары әрқашан Сіздің жағыңызда боламыз. Біздің емхана диалог үшін ашық. Бірақ денсаулық әрқашан екі жақты процесс. Мемлекет кепілдік береді, дәрігерлер білім мен ем береді, бірақ өзін — өзі күту, дәрігерге уақтылы бару және профилактикадан өту сіздің жауапкершілік аймағыңыз болып табылады.

«Бұл – егемен Қазақстан тарихындағы жаңа дәуірдің бастауы. Біз тұрақты ілгерілеу, саяси және экономикалық реформалар, ауқымды жаңғыру жолына қадам басып отырмыз.
Бұл күн саяси жүйенің түбегейлі жаңғыруын, мемлекет пен азаматтық қоғамның негізгі институттарының терең трансформациясын білдіреді», – деп Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Кемелұлы Тоқаев азаматтарға арнаған үндеуінде атап өтті.

Жаңа Конституцияда сақтандырылу мәртебесіне қарамастан барлық азаматтарға базалық медициналық көмектің кең көлеміне кепілдік берілген. Бұл медициналық көмектің қолжетімділігі мемлекеттік саясаттың сөзсіз басымдығы болып қала беретінін білдіреді.

Негізгі заң денсаулық сақтау жүйесін қаржыландыру тетіктерін тек бюджет қаражаты мен медициналық сақтандыру активтерімен шектемей кеңейтуге мүмкіндік береді. Бұл денсаулық сақтау жүйесін қаржыландырудың орнықтылығын қамтамасыз етеді.

📕Жаңа Конституция денсаулық сақтау саласындағы бірқатар маңызды бағыттарды күшейтеді:

– профилактика мен қоғамдық денсаулықты сақтау басымдығын нығайтады;

– азаматтарды денсаулыққа зиян келтіруі мүмкін жалған ақпараттан қорғауға бағытталған маңызды нормаларды енгізеді;

– ана мен баланы, сондай-ақ отбасы институтын қолдауды күшейтеді;

– медициналық ғылым мен технологияларды дамытуға қолайлы жағдай жасайды.

✅Жаңа Конституция қағидаттарын басшылыққа ала отырып, біз алдағы уақытта да адамды, оның өмірі мен денсаулығын, әл-ауқатын басты құндылық ретінде айқындайтын мемлекетті құруды жалғастырамыз. Сонымен қатар Заң мен Тәртіп, кәсіби біліктілік, жасампаз еңбек және прогресс құндылықтарын нығайта береміз деп сенемін.

Дәрігер – тек мамандық иесі ғана емес, адам жанына шипа сыйлайтын, қиын сәтте қолдау көрсетіп, үміт сыйлайтын жан.

Күн сайын ақ халатты абзал жандар мыңдаған адамның денсаулығы үшін аянбай еңбек етіп келеді. Олардың кәсібилігі, жанашырлығы мен жауапкершілігі көптеген пациенттердің жүрегінде ерекше орын алады.

«#МеніңСүйіктіДәрігерім» айдары аясында өз дәрігерлеріне алғыс білдірген пациенттердің шынайы пікірлері мен ризашылыққа толы бейнежазбаларын жариялайтын боламыз.

Бүгін риза болған пациент Ұлытау облысы Сәтбаев қаласы емханасының учаскелік мейіргері Ольга Захариевичке, сондай-ақ емхананың барлық қызметкерлері мен тәжірибе алушы студенттерге АЛҒЫСЫН БІЛДІРУДЕ!!!

Ақ халатты абзал жандарға деген құрметіміз бен алғысымыз әрдайым биік болсын!

#МеніңСүйіктіДәрігерім / #РақметДәрігер / #СпасибоВрачам / #МедицинаКЗ #ҰлытауОблысыДенсаулықСақтау  

Дәрігер – тек мамандық иесі ғана емес, адам жанына шипа сыйлайтын, қиын сәтте қолдау көрсетіп, үміт сыйлайтын жан.

Күн сайын ақ халатты абзал жандар мыңдаған адамның денсаулығы үшін аянбай еңбек етіп келеді. Олардың кәсібилігі, жанашырлығы мен жауапкершілігі көптеген пациенттердің жүрегінде ерекше орын алады.

«#МеніңСүйіктіДәрігерім» айдары аясында өз дәрігерлеріне алғыс білдірген пациенттердің шынайы пікірлері мен ризашылыққа толы бейнежазбаларын жариялайтын боламыз.

Ақ халатты абзал жандарға деген құрметіміз бен алғысымыз әрдайым биік болсын!

#МеніңСүйіктіДәрігерім #Алғыс #ДәрігергеҚұрмет #ҰлытауОблысыДенсаулықСақтау

📢 ҚҰРМЕТТІ ТҰРҒЫНДАР!

КМК «Сәтбаев қаласының емханасы» ШЖҚ КМК, 124 кабинетте өтетін тегін Денсаулық мектептеріне шақырамыз!

Сіз:

✔️ аурулардың алдын алу туралы білім аласыз

✔️ салауатты өмір салтын үйренесіз

✔️ денсаулығыңызды бақылауды меңгересіз

✔️ мамандар кеңесін аласыз

Денсаулық мектептері:

🧠 Психикалық денсаулық

👨‍⚕️ Ерлер мен әйелдер денсаулығы

❤️ Артериялық гипертензия, ЖИА және липидология

🧠 Инсульт

🚭 Темекіден бас тарту

🍬 Қант диабеті

🌬️ Бронхиалды астма

🍽️ Асқазан және 12 елі ішек ойық жарасы

👵 Белсенді ұзақ өмір сүру

🥗 Дұрыс тамақтану

🤱 Жас ана

👶 Дені сау бала

👨‍👩‍👧 Отбасын жоспарлау

🤰 Босануға дайындық

📚 Денсаулық мектептерінің мақсаты:

Халықтың денсаулық туралы білімін арттыру, аурулардың алдын алу және салауатты өмір салтын қалыптастыру.

Қатысушылар алады:

✅ пайдалы білім

✅ өзін-өзі бақылау дағдылары

✅ дәрігерлер кеңесі

✅ ақпараттық қолдау

📍 Оқу — ТЕГІН

🎓 Оқу соңында сертификат беріледі

💚 ЕСТЕ САҚТАҢЫЗ!

Ауруды емдегеннен гөрі, алдын алу оңай!

Қазақстанда жатыр мойны обырының негізгі себебі болып табылатын адам папилломавирусына (HPV) қарсы қыздарға екпе егілді . Қазақстан Республикасының Бас мемлекеттік санитарлық дәрігерінің 2024 жылғы 17 қыркүйектегі № 11 қаулысына сәйкес 11 жасқа толған қыздар жоспарлы екпеге жатады . Сондай-ақ 12 жастан 13 жасқа дейінгі қыздарды қоса алғанда, қайталама иммундау жүргізіледі . Олар оны ата-анасының жазбаша келісімімен жаңа оқу жылының басында, 2024 жылдың күзінде еліміздің мектептерінде мүлдем тегін ала алады .

Қауіпті адам папилломавирусы жатыр мойны обырының дамуының негізгі этиологиялық факторы болып табылады . Жатыр мойны обыры 97% жағдайда осы вируспен байланысты . Вирустың созылмалы тасымалдануы белгілі бір жағдайларда жатыр мойны обырының дамуына әкелуі мүмкін .

Бүгінгі таңда жатыр мойны обыры дамушы елдердегі әйелдер арасында жиі кездесетін қатерлі ісіктердің бірі болып табылады . Жатыр мойны қатерлі ісігінің өзі симптомсыз болуы мүмкін немесе жыныс жолдарынан қандай да бір нормадан тыс бөлінулерге, іштің төменгі бөлігіндегі және бел аймағындағы ауырсынуға шағымдар болуы мүмкін .

Сондықтан онкологтар адам папилломавирусына қарсы вакцина алуды ұсынады .

Жаппай вакцинациялаудың негізгі контингенті – 9-13 жас аралығындағы жасөспірім қыздар . Бұл жас қыздарды жыныстық белсенділіктің басталуына дейін жаппай егу мақсатында таңдалды, өйткені жыныстық белсенділіктің 10 жасында басталу жағдайлары бар .

Америка Құрама Штаттарында жүргізілген зерттеулер 10 жастағы жасөспірімдердің 2% жыныстық өмірін 10-11 жаста бастағанын көрсетті .

Ең дұрысы, әйелдер жыныстық белсенділікке кіріспес бұрын вакцинаны алуы керек . ДДҰ вакцинаны 26 жасқа дейін, ал АҚШ 45 жасқа дейін алуды ұсынады . Бұл жыныстық белсенді әйелдер HPV вакцинасынан әлі де пайда көре алатынын білдіреді, бірақ бұл вакцина олар жыныстық белсенді болғанға дейін азырақ пайда әкеледі .

Себебі олар HPV вирусының бір немесе бірнеше түріне ұшыраған болуы мүмкін . Дегенмен, жыныстық белсенді жас әйелдер аз ғана вакциналар арқылы алдын алған HPV барлық түрлерін жұқтырады, сондықтан жас әйелдердің көпшілігі вакцина алу арқылы қорғана алады , дейді сарапшы.

Зерттеулер көрсеткендей, вакцинадан қорғау ұзаққа созылады . Зерттеулер көрсеткендей, вакцина енгізілгеннен кейін 10 жыл бойы вакциналардың иммуногенділігі төмендемеген .

ДДҰ бұл вакцинаны қауіпсіз және тиімді деп бекітті . Вакцина бүкіл әлем бойынша мыңдаған адамдарда зерттелді және бұл зерттеулер нәтижесінде ешқандай елеулі жанама әсерлер табылған жоқ .

Ең жиі кездесетін жанама әсерлер инъекция орнында қызару, безгегі, бас айналу және жүрек айнуы болды .

Жатыр мойны обырының жүйелі скринингі (PAP және HPV тестілері) және кейінгі күтім жатыр мойны обырының көптеген жағдайларының алдын алатыны анық.

Дамыған елдердегі табысты скринингтік бағдарламалар жатыр мойны обырының аурушаңдығы мен өлімін екі еседен астамға азайтты .

Қазақстан Республикасында жатыр мойны обырын ерте анықтау бойынша Ұлттық скринингтік бағдарлама жүргізілуде .

30-70 жас аралығындағы әрбір әйел өз емханасында жатыр мойны обырына скринингтен тегін өте алады .

«Сәтбаев қаласы емханасы» КММ

Дәрігер-эпидемиолог

Әбілқасымова Қ.А.

Иммунопрофилактика эпидемиялардың немесе жұқпалы аурулардың өршуінің алдын алудың және оларды толығымен бақылаудың бірден-бір сенімді жолы болып табылады . Ол жұқпалы ауру қоздырғыштарына төзімділікті қамтамасыз ететін белсенді иммунитетті дамытуға бағытталған .

Спецификалық және спецификалық емес иммунопрофилактика бар.

Спецификалық емес иммунопрофилактика салауатты өмір салтын ұстануды қамтиды, оның ішінде:

• Жоғары сапалы, құнарлы тағам
• Салауатты ұйқы
• Жұмыс және демалыс кестесін сақтау
• Күндізгі белсенділік
• Жаман әдеттер жоқ
• Қолайлы психоэмоционалды жағдай

Спецификалық иммунопрофилактика белгілі бір патогенге қарсы иммунитетті құру немесе нығайту үшін қолданылады .

Белсенді иммунопрофилактика – вакциналарды енгізу арқылы жасанды белсенді иммунитетті құру . Ағзаның қоздырғышпен байланысына дейін жұқпалы аурулардың алдын алу үшін қолданылады. Ұзақ инкубациялық кезеңі бар инфекциялар үшін .

Вакцина - бұл организмге белгілі бір антигенге иммунитетті қамтамасыз ететін биологиялық текті медициналық препарат . Вакцина әдетте ауру тудыратын микроорганизмге ұқсайтын агентті қамтиды және көбінесе микробтың әлсіреген немесе өлтірілген формаларынан немесе оның беткі ақуыздарының бірінен жасалады.

Микроорганизмдер шығаратын токсиндерден жасалған препараттар токсоидтар (вакциналар емес) деп аталады .

Вакцинаға келесі талаптар қойылады:

Иммуногенділік – вакцина тұрақты спецификалық иммунитеттің дамуын ынталандыруы керек .

Иммунитеттің ұзақтығы – ауруға қарсы иммунитет сақталатын уақыт .

Ареактогенділік – минималды сенсибилизациялау (аллергиялық реакциялардың пайда болуына әкелетін) әсер .

Қазақстан Республикасында вакцинациялау күнтізбесі бар , оған сәйкес әрбір адам Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2020 жылғы 24 қыркүйектегі № 612 қаулысымен белгіленген мерзімде жоспарлы профилактикалық егулерді алуға немесе оларды жеке кесте бойынша алуға құқылы.

№ 612 қаулы жоспарлы иммундау жүргізілетін аурулардың тізбесін реттейді; олардың барлығы 11, оның ішінде: вирусты гепатит «В», Haemophilus influenzae b түрі, дифтерия, көкжөтел, қызылша, қызамық, пневмококк инфекциясы, полиомиелит, сіреспе, туберкулез, паротит .

Осы вакциналардан басқа, құтыру , іш сүзегі, көктемгі-жазғы кене энцефалиті , оба, вирусты гепатит А, тұмау , сібір жарасы және туляремия сияқты инфекцияларға қарсы эпидемиологиялық көрсеткіштер бойынша иммундау жүргізіледі.

Қорытындылай келе, вакцинация жұқпалы аурулармен күресу мен жоюдың өте қауіпсіз және тиімді әдісі екендігі туралы даусыз ғылыми консенсус бар екенін қосу керек .

Вакцинация – қазіргі медицинаға белгілі жұқпалы аурулардан қорғаудың ең тиімді және үнемді құралы .

Вакцинация - бұл қоздырғышпен күресу үшін антиденелердің түзілуін ынталандыру мақсатында әлсіреген немесе өлтірілген патогенді (немесе агент ақуызына ұқсас жасанды түрде синтезделген ақуызды) адам ағзасына енгізу .

Вакцинация көмегімен сәтті күресетін микроорганизмдер арасында вирустар (мысалы, қызылша, қызамық, паротит, полиомиелит, А және В гепатиті және т.б. қоздырғыштары) немесе бактериялар (туберкулез, дифтерия, көкжөтел, сіреспе және т.б. қоздырғыштары) болуы мүмкін.

Адамдардың белгілі бір ауруға иммунитеті неғұрлым көп болса, соғұрлым басқалардың (иммундық емес) ауруға шалдығуы және эпидемияның пайда болу ықтималдығы соғұрлым аз болады .

Спецификалық иммунитетті қорғаныс деңгейіне дейін дамытуға бір рет егу (қызылша, эпидемиялық паротит, туберкулез) немесе бірнеше вакцинация (полиомиелит, АКДС) арқылы қол жеткізуге болады .

Ревакцинация (вакцинаны қайталап енгізу) алдыңғы вакцинациялар арқылы қалыптасқан иммунитетті сақтауға бағытталған .

«Сәтбаев қаласы емханасы» КММ

Дәрігер-эпидемиолог Әбілқасымова Қ.А.